دستگاه پوز چیست و چگونه کار می‌کند؟ راهنمای کامل پارسه نوین

دستگاه پوز چیست و چگونه کار می‌کند؟ راهنمای کامل کارتخوان

دستگاه پوز (POS) یا کارتخوان، وسیله‌ای برای انجام پرداخت‌های الکترونیکی در محل کسب‌وکار است. کارتخوان اطلاعات پرداخت را از کارت بانکی یا روش‌های بدون تماس دریافت می‌کند و از طریق زیرساخت ارتباطی و شرکت ارائه‌دهنده خدمات پرداخت، درخواست تراکنش را برای پردازش و تأیید ارسال می‌کند.

کارتخوان فقط یک دستگاه برای کشیدن کارت نیست؛ بسته به مدل، می‌تواند امکاناتی مانند چاپ رسید، ارتباط از طریق شبکه تلفن همراه یا Wi-Fi، پرداخت بدون تماس، نمایشگر لمسی و در مدل‌های اندرویدی امکانات نرم‌افزاری بیشتری داشته باشد. به همین دلیل انتخاب دستگاه باید بر اساس نوع کسب‌وکار، نحوه استفاده، امکانات موردنیاز و شرایط خدمات انجام شود.

دستگاه پوز چیست؟

واژه POS مخفف عبارت Point of Sale و به معنی «نقطه فروش» است. در ایران، در بسیاری از مواقع از واژه‌های دستگاه پوز، کارتخوان و پایانه فروش برای اشاره به این تجهیزات استفاده می‌شود.

کارتخوان برای دریافت پرداخت الکترونیکی از مشتری طراحی شده است. دستگاه اطلاعات موردنیاز تراکنش را دریافت می‌کند، درخواست پرداخت را از مسیر ارتباطی خود ارسال می‌کند و نتیجه تأیید یا رد تراکنش را نمایش می‌دهد.

بسته به مدل، کارتخوان ممکن است از کارت دارای نوار مغناطیسی، کارت تراشه‌دار و فناوری پرداخت بدون تماس مانند NFC پشتیبانی کند. همه مدل‌ها الزاماً تمام این روش‌ها یا امکانات را ندارند.

کارتخوان چگونه کار می‌کند؟

فرایند پرداخت با کارتخوان از دید کاربر ساده است، اما در پشت صحنه چند مرحله ارتباطی و پردازشی انجام می‌شود. روند کلی را می‌توان به این شکل توضیح داد:

1. مبلغ خرید یا خدمت در کارتخوان وارد می‌شود.
2. مشتری کارت را وارد دستگاه می‌کند، روی دستگاه می‌کشد یا در مدل‌های مجهز، از روش پرداخت بدون تماس استفاده می‌کند.
3. کارتخوان اطلاعات موردنیاز تراکنش را دریافت و پردازش می‌کند.
4. درخواست تراکنش از طریق شبکه ارتباطی دستگاه ارسال می‌شود.
5. شرکت ارائه‌دهنده خدمات پرداخت یا PSP درخواست را در زیرساخت پرداخت پردازش می‌کند.
6. تراکنش برای تأیید به زیرساخت بانکی مربوط ارسال می‌شود.
7. نتیجه تراکنش به مسیر پرداخت و سپس کارتخوان برمی‌گردد.
8. دستگاه نتیجه موفق یا ناموفق بودن تراکنش را نمایش می‌دهد.
9. در صورت وجود چاپگر، رسید تراکنش چاپ می‌شود.

بنابراین سرعتی که کاربر هنگام پرداخت تجربه می‌کند فقط به پردازنده کارتخوان وابسته نیست. کیفیت ارتباط شبکه، نرم‌افزار دستگاه، وضعیت سرویس پرداخت و شرایط ارتباطی محل استفاده نیز می‌توانند در تجربه تراکنش نقش داشته باشند.

نقش بانک، PSP و شاپرک در تراکنش کارتخوان چیست؟

در یک پرداخت الکترونیکی، چند بخش مختلف در پردازش تراکنش نقش دارند و نباید همه آنها را یکی دانست.

• کارتخوان: ابزار دریافت اطلاعات پرداخت و ارتباط با شبکه پرداخت است.
• PSP: شرکت ارائه‌دهنده خدمات پرداخت است که زیرساخت لازم برای پردازش تراکنش‌های پایانه‌های فروش را فراهم می‌کند.
• بانک صادرکننده: بانکی است که کارت مشتری را صادر کرده و وضعیت حساب و تراکنش را در چارچوب فرایند پرداخت بررسی می‌کند.
• بانک یا حساب پذیرنده: ارتباط مالی پذیرنده با آن در چارچوب خدمات پرداخت و تسویه تعریف می‌شود.
• شاپرک: شبکه الکترونیکی پرداخت کارت کشور است که در ساختار شبکه پرداخت کشور نقش نظارتی و زیرساختی دارد.

به همین دلیل، کارتخوان را نباید به‌تنهایی معادل بانک، PSP یا شاپرک در نظر گرفت. هر کدام از این بخش‌ها نقش متفاوتی در زنجیره پرداخت دارند.

انواع دستگاه پوز کدام‌اند؟

کارتخوان‌ها را می‌توان از جنبه‌های مختلف دسته‌بندی کرد. برای انتخاب دستگاه، نوع ارتباط، سیستم‌عامل، روش استفاده و امکانات اهمیت بیشتری از صرفاً نام یک دسته‌بندی دارند.

۱. کارتخوان سیار

کارتخوان سیار برای کسب‌وکارهایی مناسب است که دستگاه را در محل‌های مختلف همراه خود جابه‌جا می‌کنند. این دستگاه‌ها معمولاً از شبکه تلفن همراه استفاده می‌کنند و بعضی مدل‌ها علاوه بر آن از Wi-Fi نیز پشتیبانی دارند.

فروشندگان سیار، خدمات در محل، پیک‌ها و کسب‌وکارهایی که نیاز به دریافت وجه خارج از یک محل ثابت دارند، ممکن است از کارتخوان سیار استفاده کنند.

در انتخاب این مدل‌ها، باتری، وزن، نوع ارتباط، کیفیت آنتن در محل استفاده، نمایشگر، چاپگر و امکانات موردنیاز اهمیت دارند.

۲. کارتخوان اندرویدی

کارتخوان اندرویدی علاوه بر قابلیت‌های اصلی پرداخت، از سیستم‌عامل اندروید و سخت‌افزار مناسب اجرای نرم‌افزارهای کاربردی استفاده می‌کند. بسته به مدل، این دستگاه‌ها می‌توانند نمایشگر لمسی، حافظه بیشتر، دوربین، NFC و امکانات ارتباطی متنوع‌تری داشته باشند.

اگر کسب‌وکار به امکانات نرم‌افزاری یا اتصال کارتخوان به فرایندهای فروش نیاز دارد، مدل‌های اندرویدی می‌توانند در مقایسه با کارتخوان‌های ساده گزینه متفاوتی باشند. البته وجود یک قابلیت باید در مشخصات همان مدل بررسی شود.

اجزای اصلی دستگاه پوز چیست؟

ساختار کارتخوان بسته به مدل متفاوت است، اما بسیاری از دستگاه‌ها از بخش‌های اصلی زیر تشکیل می‌شوند:

کارتخوان با چه روش‌هایی اطلاعات کارت را دریافت می‌کند؟

بسته به مدل دستگاه، کارتخوان می‌تواند از یک یا چند روش دریافت اطلاعات کارت پشتیبانی کند:

• کارت تراشه‌دار: کارت در محل مخصوص تراشه وارد دستگاه می‌شود.
• نوار مغناطیسی: در مدل‌هایی که این قابلیت را دارند، اطلاعات از نوار مغناطیسی دریافت می‌شود.
• NFC: در دستگاه‌های مجهز، پرداخت بدون تماس از طریق نزدیک کردن ابزار پرداخت به پایانه انجام می‌شود.

همه کارتخوان‌ها یکسان نیستند؛ بنابراین اگر NFC، نوار مغناطیسی یا هر قابلیت دیگری برای شما اهمیت دارد، مشخصات همان مدل را بررسی کنید.

کارتخوان سیار چگونه به اینترنت وصل می‌شود؟

کارتخوان سیار می‌تواند بسته به مدل از شبکه تلفن همراه استفاده کند. برخی دستگاه‌ها علاوه بر ارتباط موبایلی، Wi-Fi یا Bluetooth نیز دارند.

وجود 4G به‌تنهایی به معنی تضمین سرعت یکسان تراکنش در همه نقاط نیست. کیفیت پوشش شبکه، شرایط محل استفاده، تنظیمات دستگاه و وضعیت سرویس پرداخت نیز می‌توانند روی ارتباط اثر بگذارند.

آیا کارتخوان برای کار کردن به سیم‌کارت نیاز دارد؟

در کارتخوان‌های سیاری که ارتباط آنها از شبکه تلفن همراه انجام می‌شود، سیم‌کارت یکی از اجزای ارتباطی دستگاه است. اما همه دستگاه‌ها ساختار ارتباطی یکسانی ندارند.

برخی مدل‌ها از Wi-Fi نیز پشتیبانی می‌کنند و تعداد سیم‌کارت یا نوع شبکه قابل استفاده نیز می‌تواند بین مدل‌ها متفاوت باشد. بنابراین مشخصات فنی دستگاه موردنظر را باید جداگانه بررسی کرد.

مزایای استفاده از کارتخوان برای کسب‌وکار چیست؟

کارتخوان یکی از ابزارهای دریافت وجه است و می‌تواند فرایند پرداخت را برای کسب‌وکار و مشتری ساده‌تر کند. برخی مزایای رایج آن عبارت‌اند از:

• امکان دریافت پرداخت الکترونیکی از مشتری
• کاهش وابستگی کسب‌وکار به وجه نقد
• ارائه رسید در مدل‌های دارای چاپگر
• ثبت و مشاهده اطلاعات تراکنش در چارچوب امکانات دستگاه و سرویس پرداخت
• امکان استفاده سیار در مدل‌های قابل حمل
• دسترسی به امکانات بیشتر در برخی مدل‌های اندرویدی

با این حال، نمی‌توان یک درصد ثابت برای افزایش فروش ناشی از داشتن کارتخوان اعلام کرد. تأثیر ابزار پرداخت بر فروش به نوع کسب‌وکار، مشتریان و عوامل مختلف دیگری بستگی دارد.

برای انتخاب دستگاه پوز به چه نکاتی توجه کنیم؟

انتخاب کارتخوان بهتر است از نیاز واقعی کسب‌وکار شروع شود، نه از تبلیغات یا صرفاً قیمت دستگاه.

کارتخوان‌های موجود پارسه نوین

اگر هدف شما خرید کارتخوان است، بهتر است مدل‌های موجود را بر اساس مشخصات واقعی همان محصول مقایسه کنید. در سبد کارتخوان‌های پارسه نوین مدل‌هایی مانند ANFU AF70، ANFU AF75، SZZT i80، SZZT i90، Spectra T300، Morefun H9 Pro و Morefun MF919 Pro قابل بررسی هستند.

برای هر مدل باید مواردی مانند نوع ارتباط، باتری، نمایشگر، سیستم‌عامل، NFC، چاپگر و سایر امکانات را جداگانه بررسی کرد؛ زیرا این ویژگی‌ها در همه دستگاه‌ها یکسان نیستند.

برای مشاهده مدل‌های موجود و مشخصات به‌روز، به دسته‌بندی کارتخوان سیار پارسه نوین مراجعه کنید.

چرا کارتخوان خراب می‌شود؟

خرابی کارتخوان می‌تواند علت‌های مختلفی داشته باشد و نمی‌توان یک عامل را برای تمام دستگاه‌ها مقصر دانست. برخی عوامل رایج عبارت‌اند از:

• ضربه و سقوط دستگاه
• قرار گرفتن طولانی‌مدت در گرمای شدید
• رطوبت یا گردوغبار نامناسب برای مدل دستگاه
• استفاده از تجهیزات شارژ ناسازگار یا آسیب‌دیده
• فرسودگی طبیعی باتری
• استفاده سنگین از چاپگر یا قطعات مکانیکی
• مشکلات نرم‌افزاری در مدل‌های دارای سیستم‌عامل پیشرفته

اگر دستگاه دچار خاموشی مکرر، داغ شدن غیرعادی، اختلال چاپ یا مشکل پایدار در تراکنش‌ها شده است، بهتر است به جای ریست مداوم یا تعمیر غیرتخصصی، علت اصلی توسط خدمات فنی بررسی شود.

عمر مفید دستگاه پوز چقدر است؟

برای همه کارتخوان‌ها نمی‌توان یک عدد ثابت به‌عنوان عمر مفید اعلام کرد. عمر واقعی دستگاه به مدل، میزان استفاده، شرایط محیطی، وضعیت باتری، نحوه نگهداری و کیفیت خدمات فنی بستگی دارد.

بنابراین عبارت‌هایی مانند «هر کارتخوان دقیقاً ۵ سال عمر می‌کند» یا تعیین یک بازه ثابت برای تمام مدل‌ها، مبنای مناسبی برای خرید نیست. هنگام انتخاب دستگاه، شرایط گارانتی و خدمات پس از فروش را نیز در کنار مشخصات فنی در نظر بگیرید.

چطور از کارتخوان بهتر نگهداری کنیم؟

• دستگاه را از ضربه و سقوط محافظت کنید.
• کارتخوان را برای مدت طولانی در معرض گرمای شدید یا نور مستقیم قرار ندهید.
• از شارژر و کابل سازگار با مدل دستگاه استفاده کنید.
• در صورت وجود چاپگر، مسیر کاغذ و محل رول را تمیز نگه دارید.
• از رول حرارتی مناسب دستگاه استفاده کنید.
• کارتخوان سیار را هنگام حمل در کیف یا محفظه مناسب قرار دهید.
• در مدل‌های اندرویدی برنامه‌های غیرضروری را مدیریت کنید.
• به هشدارهای مربوط به دمای غیرعادی، باتری یا عملکرد دستگاه توجه کنید.
• تعمیرات سخت‌افزاری را به مراکز خدمات فنی متخصص بسپارید.

آیا کارتخوان اندرویدی با کارتخوان معمولی تفاوت دارد؟

بله. تفاوت اصلی در ساختار سخت‌افزاری و نرم‌افزاری است. کارتخوان‌های اندرویدی معمولاً سیستم‌عامل اندروید، نمایشگر لمسی و امکانات نرم‌افزاری بیشتری دارند، در حالی که کارتخوان‌های ساده‌تر عمدتاً برای انجام عملیات پرداخت طراحی شده‌اند.

این تفاوت به معنی بهتر بودن مطلق یکی از آنها نیست. اگر فقط به دریافت پرداخت نیاز دارید، امکانات اضافی ممکن است ضروری نباشند؛ اما اگر به قابلیت‌های نرم‌افزاری بیشتری نیاز دارید، مدل اندرویدی می‌تواند گزینه‌ای متفاوت باشد.

آیا NFC در همه کارتخوان‌ها وجود دارد؟

خیر. NFC یک قابلیت سخت‌افزاری است و در همه مدل‌های کارتخوان وجود ندارد. اگر پرداخت بدون تماس برای کسب‌وکار شما اهمیت دارد، باید وجود NFC را در مشخصات همان مدل بررسی کنید.

آیا کارتخوان فقط برای فروشگاه‌هاست؟

خیر. کارتخوان می‌تواند در بسیاری از فعالیت‌های اقتصادی که امکان دریافت پرداخت الکترونیکی دارند مورد استفاده قرار گیرد. برای مثال، برخی خدمات در محل، فروشندگان سیار و کسب‌وکارهای کوچک نیز می‌توانند از کارتخوان سیار استفاده کنند.

البته شرایط پذیرندگی، مدارک موردنیاز و خدمات قابل ارائه ممکن است با توجه به نوع فعالیت و شرکت ارائه‌دهنده خدمات پرداخت متفاوت باشد.

آیا پوز همان کارتخوان است؟

در کاربرد روزمره، بله. در ایران واژه‌های «پوز»، «کارتخوان» و «پایانه فروش» معمولاً برای اشاره به دستگاهی استفاده می‌شوند که پرداخت کارتی را در محل پذیرنده انجام می‌دهد. POS نام عمومی‌تر این مفهوم است.

آیا کارتخوان به اینترنت نیاز دارد؟

برای ارسال تراکنش، دستگاه باید از یک مسیر ارتباطی مناسب استفاده کند. در کارتخوان‌های سیار این ارتباط معمولاً از شبکه تلفن همراه تأمین می‌شود و بعضی مدل‌ها Wi-Fi نیز دارند.

نوع ارتباط به مدل دستگاه بستگی دارد و کیفیت اینترنت یا شبکه در محل استفاده می‌تواند روی عملکرد ارتباطی تراکنش اثر بگذارد.

جمع‌بندی؛ دستگاه پوز چیست؟

دستگاه پوز یا کارتخوان، پایانه‌ای برای انجام پرداخت‌های الکترونیکی است که اطلاعات تراکنش را دریافت و از مسیر زیرساخت پرداخت برای پردازش ارسال می‌کند. نتیجه تراکنش پس از پردازش به دستگاه بازمی‌گردد و در مدل‌های دارای چاپگر، رسید نیز قابل چاپ است.

کارتخوان‌ها از نظر ارتباط، سیستم‌عامل، امکانات و نحوه استفاده با یکدیگر تفاوت دارند. به همین دلیل برای انتخاب دستگاه مناسب باید ابتدا نیاز کسب‌وکار مشخص شود و سپس مواردی مانند نوع ارتباط، باتری، نمایشگر، NFC، چاپگر، امکانات نرم‌افزاری، قیمت روز و شرایط گارانتی بررسی شوند.

مشاوره و ثبت سفارش: ۰۲۱۹۱۳۴۶۰۶۹